حق و حق‌گرایی در انتخاب‌های انسانی/ پیشران‌های حضور حداکثری مردم در انتخابات

پنجمین نشست از سلسله نشست‌های معارفی انتخابات ۱۴۰۰، ۲۲ خردادماه در سالن امام رضا(ع) دانشگاه معارف اسلامی برگزار شد.

به گزارش مرکز ارتباطات و اطلاع رسانی نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها، پنجمین نشست از سلسله نشست‌های معارفی انتخابات ۱۴۰۰، شنبه ۲۲ خردادماه در سالن امام رضا(ع) دانشگاه معارف اسلامی برگزار شد.

در این نشست حجت‌الاسلام‌ دکتر حسن پناهی‌آزاد با موضوع «حق و حق‌گرایی در انتخاب‌های انسانی» و حجت‌الاسلام‌ دکتر رضا ابروش با موضوع «پیشران‌های حضور حداکثری مردم در انتخابات»، بیانات خود را ارائه کردند.

حجت‌الاسلام‌ دکتر رضا ابروش در ابتدا به تعریف و بیان پیشران‌ و معنای اصطلاحی این کلمه پرداخته و پیشران‌ها را در حوزه آینده پژوهی به دو دیدگاه دیدگاه سنتی(بدین نحو که به آینده منتقل شده و سپس بازگردیم و اقداماتی انجام بدهیم) و دیدگاه جدید(بررسی اقدامات لازم برای ایجاد یک نتیجه مطلوب) تقسیم کرد.

وی در ادامه افزود: اهمیت پیشران‌ها منحصر به انتخابات ۱۴۰۰ نمی‌باشد و در سایر انتخابات نیز قابلیت اجرا دارد. همچنین مساله پیشران یک مقوله کلیدی در سناریو پردازی است لذا در انتخابات نیاز است تا پیشران‌ها را شناسایی و نهایتا سناریوی لازم جهت آنها ساخته شود.

وی، نیروی محرکه یک انتخابات پر شور را استفاده از انسان‌های ذی‌نفوذ و گروه‌های ذی‌نفوذ و دارای برنامه اعلام کرد.

در ادامه‌ مباحث دکتر ابروش پیشران‌های موثر را از این قرار دانست:

۱.    مشارکت حداکثری و ایجاد حس تعلق اجتماعی؛ که در مقابل آن دشمنان در پی ایجاد بیگانگی اجتماعی با عبارت‌های ناامید کننده هستند.

۲.    ارتقاء سطح تعهد اجتماعی؛هر فردی عضوی از یک جامعه است و این عضو بودن حس تعلق خاطر به آن ایجاد می‌کند و این عضویت برای افراد سبب پذیرش هنجارهای گروه وجامعه‌ای می‌شود که عضوی از آن شده است، میزان تعهد افراد به هنجارها و ارزش‌ها را تعهد اجتماعی می‌گویند.

۳.    مسولیت پذیری اجتماعی

۴.    برجسته سازی؛ با فضا سازی در محیط مجازی ذهن مردم را می‌توان مدیریت کرد.

۵.    ایجادیک ارتباط اثر بخش؛ این امر با ایجاد کانال‌های ارتباطی در گذشته و حال، شکل خواهد گرفت.

در ادامه نشست، حجت‌الاسلام‌والمسلمین دکتر حسن پناهی‌آزاد ابعاد موضوع «حق و حق‌گرایی در انتخاب‌های انسانی» را بیان نمود. وی گفت: انتخاب درست، انتخاب مبتنی بر حق است؛ هر انتخابی که دچار مغالطه  باشد یا دچار انحراف باشد انتخاب درستی نخواهد بود.

دکتر پناهی‌آزادعنوان کرد: کلمه حق در اصلاح دو معنا دارد:

۱.    حق در مقابل باطل که یک معنای تکوینی است در آیات و روایات نیز مطرح شده است.

۲.    حق در مقابل تکلیف، گاه به معنای استحقاق و گاه به معنای تکلیف و وظیفه است.

در ادامه دکتر پناهی آزاد موضع حکمای اسلامی را حقگرایی معرفی کردند که در واقع یک ویژگی فطری برای انسانهاست، بنابراین هر انسانی که هر انتخابی را انجام می‌دهد برای کسب حق یا تشخیص حق است لذا انتخابات مجلس یا ریاست جمهوری، نمونه‌ای از انتخاب فطری انسان هاست. انتخاب حق، براساس شناخت حق است، چون فطرت به تنهایی نمی‌تواند مصادیق حق را تشخیص بدهد.شهید مطهری در این زمینه می‌گوید فرد در تطبیق دچار اشتباه می‌شودبنابراین اراده تکوینی موتور محرک است و در مقابل اراده تشریعی آن را هدایت می‌کند.

وی دو مولفه تکوینی و تشخیص معیار را حق معرفی نموده و راه شناخت حق در منابع اسلامی را در قدم اول برهان عقلی و در قدم دوم وحی عنوان کردند.

علامه طباطبایی می‌گوید: اگر کسی از عقل تبعیت نکند فطرتش هم منکوب می‌شودو دچار خطا در مصداق می‌شود.انسانی که این آسیب در نظام ادراکی اش اتفاق می‌افتد، قوه تشخیص حق و باطل را از دست می‌دهد.

وی در ادامه گفت: از حقوق واجب انسان‌ها این است  که تا می‌توانند یکدگیر را نصیحت کنند و اقامه حق کنند. لذا حق در فرهنگ اسلامی دو طرفه است.

دکتر پناهی آزاد بیان داشت: انسان در انتخاب خود باید حجت شرعی داشته باشد. با این معیار و دستور العمل می‌تواند ادعا کند که در حال حرکت به سمت معیارهای اسلامی است.

کلمات کلیدی